Πληροφορίες
Γνωριμία με το αποθετήριο
Τι είναι το αποθετήριο «Πολύμνια», η τεκμηριοκεντρική λογική του και οι πέντε βασικές οντότητες.
Γνωριμία με το αποθετήριο
Το ψηφιακό αποθετήριο «Πολύμνια» (polymnia.music.uoa.gr) συγκεντρώνει και οργανώνει μουσικολογικό υλικό: παρτιτούρες, ηχογραφήσεις, φωτογραφίες και άλλα τεκμήρια που παράγονται στην έρευνα και τη διδασκαλία.
Αναπτύχθηκε στο πλαίσιο του Εργαστηρίου Μελέτης της Ελληνικής Μουσικής, για να διαχειριστεί το ερευνητικό υλικό των τριών κύκλων σπουδών του Τμήματος Μουσικών Σπουδών του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, συνδέοντας την έρευνα με τη διδασκαλία.
Βασική ιδέα: τεκμηριοκεντρική λογική
Το αποθετήριο είναι οργανωμένο γύρω από το τεκμήριο. Το τεκμήριο είναι η πηγή, π.χ. μια έκδοση παρτιτούρας, μια ηχογράφηση, μια φωτογραφία.
Αυτή η λογική ακολουθεί τον τρόπο που δουλεύει στην πράξη η μουσικολογική έρευνα. Η μελέτη ξεκινά συνήθως από μια πηγή και από εκεί χαρτογραφείται το πλαίσιό της: ποιος το έγραψε, πού, για ποιο όργανο.
Οι πέντε οντότητες
Στο κέντρο βρίσκεται το Τεκμήριο. Γύρω του συνδέονται τέσσερις ακόμη οντότητες:
| Οντότητα | Τι περιγράφει | Παράδειγμα |
|---|---|---|
| Τεκμήριο | Την ίδια την πηγή που τεκμηριώνουμε | Μια έκδοση παρτιτούρας |
| Πρόσωπο | Ανθρώπους ή φορείς που σχετίζονται με το τεκμήριο | Ο συνθέτης, ο εκτελεστής, ο εκδότης |
| Μέσο εκτέλεσης | Τα μουσικά όργανα | Βιολί, πιάνο |
| Τόπος | Γεωγραφικές τοποθεσίες | Ο τόπος έκδοσης ή σύνθεσης |
| Έργο | Την ίδια τη μουσική σύνθεση, ανεξάρτητα από την έκδοσή της | Η σονάτα που τυπώθηκε σε πολλές εκδόσεις |
Οι οντότητες συνδέονται μεταξύ τους ελεύθερα, «πολλά προς πολλά». Ένας συνθέτης μπορεί να εμφανίζεται σε πολλά τεκμήρια, και ένα τεκμήριο μπορεί να έχει πολλούς συντελεστές.
Το βασικό όφελος αυτής της οργάνωσης είναι ότι κάθε στοιχείο καταγράφεται μία φορά και συνδέεται όσες φορές χρειάζεται. Ο «Beethoven» δεν πληκτρολογείται ξανά και ξανά σε κάθε τεκμήριο: υπάρχει μία φορά ως Πρόσωπο και συνδέεται με όλα τα σχετικά τεκμήρια. Έτσι αποφεύγονται οι επαναλήψεις, διατηρείται η συνέπεια των δεδομένων και η αναζήτηση μπορεί να ξεκινήσει από οποιαδήποτε οντότητα.
Ανοιχτά πρότυπα
Τα δεδομένα του αποθετηρίου περιγράφονται με ανοιχτά πρότυπα, ώστε να είναι διαλειτουργικά με άλλα συστήματα και να διατηρούν την προσβασιμότητά τους διαχρονικά. Τα πεδία κάθε τεκμηρίου παρουσιάζονται ομαδοποιημένα σε τέσσερις ενότητες που αντιστοιχούν στις οικογένειες όρων του Dublin Core και του Europeana Data Model: Ταυτότητα, Περιεχόμενο και θεματική, Προέλευση και ευθύνη, Πρόσβαση. Η δομή που βλέπει ο επισκέπτης είναι η ίδια δομή με την οποία τα δεδομένα ανταλλάσσονται με άλλα συστήματα.
Αντί να καταγράφεται κάθε όνομα ή όρος από την αρχή, το αποθετήριο συνδέεται με διεθνώς αναγνωρισμένες βάσεις: το VIAF για πρόσωπα και φορείς, το MusicBrainz για μουσικά όργανα, και το Ενιαίο Σύστημα Σημασιολογικών Λεξιλογίων του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης (Semantics.gr) για όρους στην ελληνική γλώσσα. Έτσι κάθε αναφορά σε «Beethoven» ή «βιολί» αντιστοιχεί ακριβώς στην ίδια οντότητα με τα υπόλοιπα συστήματα που χρησιμοποιούν τα ίδια αρχεία.
Επικοινωνία
Το αποθετήριο αναπτύσσεται στο Εργαστήριο Μελέτης της Ελληνικής Μουσικής του Τμήματος Μουσικών Σπουδών του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Για ερωτήματα σχετικά με το περιεχόμενο, για διορθώσεις ή για αίτημα πρόσβασης σε υλικό που δεν προβάλλεται δημόσια, απευθυνθείτε στο Εργαστήριο.
Περισσότερα
- Για τους όρους με τους οποίους διατίθεται το υλικό, βλ. Δικαιώματα και χρήση.
- Για την αναζήτηση, τα φίλτρα και την παραπομπή, βλ. Οδηγίες αναζήτησης.